Mediline Hastanesi Elazığ Mediline Hastanesi Elazığ
  • Yıldızbağları Mah. Yunus Emre Bulvarı No:133 /23100 Elazığ
  • 0 (424) 237 11 11
  • 7/24 ACİL

Çoğu zaman bir kişinin yaşam kalitesini etkileyen diğer insanlarla iletişim kurmasını zorlaştıran kekemelik konuşma bozukluğu olarak nitelendirilir. Peki, kekemelik tam olarak nedir, türleri nelerdir? Kekemelik nedenleri, belirtileri ve tedavisi hakkında merak edilen tüm detaylar bu yazımızda bulabilirsiniz.

Kekemelik nedir?

Kekemelik, normal bir seviyede sürdürülen konuşmanın akıcılığının bozulması vurgulamalara ve duraklamalara dikkat edilemeden sözcük gruplarında ve konuşma şeklinde ortaya çıkan konuşma problemidir. Kekeme olan kişiler anlatmak istedikleri durum ve ifadeleri karşıdaki kişilere aktarırken oldukça zorluk çekerler. Zorluk çekmenin yanında ise günlük hayatta da birçok problem ile karşılaşırlar. Kekemelik ifade bozukluğuna sebep olduğu kadar özgüven eksikliğine benlik bozulmalarına ve aynı zamanda bir toplum içerisinde konuşma sırası kendisine geldiğinde kişilerin korku ve endişe yaşamasına sebep olan bir problem olarak görülür.

Kekemeliğin nedenleri nedir?

Kekemeliğin tek bir nedeni bulunmamaktadır; süregelen araştırmalar bu sorunu bir “nedenler kombinasyonu” ile ilişkilendirmektedir. Buna göre sorunun altında yatan birden fazla sebep olabilir. Yaygın biçimde kabul gören nedenler aşağıdaki gibidir:

Genetik kodlar: Kekeleme problemi, çoğu vakada aile öyküsüne dayanmaktadır. Öyle ki, birinci dereceden akrabalarında konuşma bozukluğu olan çocukların disfemi gelişme olasılığı üç kat daha fazladır. Bu da, sorunun kalıtsal anormalliklerden kaynaklanabileceğini düşündürmektedir.

Konuşmayı sağlayan motor-kas anormallikleri: Bazı vakalarda konuşma üzerinde etkili olan kasların doğru bir şekilde yönetilemediği görülmüştür.

Travmatik beyin hasarı & Beyinsel bozukluklar: İnme, çeşitli nedenlerle gerçekleşmiş olan beyin hasarı ve farklı tipteki beyinsel anomalileri, yavaş konuşmaya, duraklamaya veya tekrarlanan seslere (nörojenik kekemelik) neden olabilir.

Duygu durum bozuklukları: Gelişimsel kekemelik dışında, halihazırda var olan konuşma bozukluğu kişinin kendini stres ve baskı altında hissetmesi durumunda şiddetlenir; konuşmadaki akıcılık bozulur. Bununla beraber, duygusal bir travma (psikojenik kekemelik) ertesinde de konuşma güçlükleri ortaya çıkabilir fakat bu oldukça nadirdir.

Kekemeliğe ilişkin risk faktörleri ise şöyledir:

Cinsiyet (yukarıda belirttiğimiz gibi, nüfusun toplamına bakıldığında sorun erkekler arasında daha yaygındır),

Çocuklukta gelişimin gecikmesi,

Kritik dil gelişimi döneminde konuşmayla ilgili olumsuz duygular yaşama, duygusal açıdan negatif bir biçimde uyarılma.

Kekemelik türleri nelerdir?

Üç tür kekemelik vardır: 

Gelişimsel Kekemelik: 5 yaşından küçük çocuklarda, özellikle erkeklerde en yaygın olan kekemelik tipidir. Bu kekemelik tipi konuşma ve dil yeteneklerini geliştirmeye çalışırken ortaya çıkar. Genellikle tedavi olmadan kendiliğinden zamanla düzelir.

Nörolojik Kekemelik: Beyin ve sinirler veya kaslar arasındaki sinyal anormallikleri bu kekemelik tipine neden olur. Tedavisi gelişimsel ve psikojenik kekemeliğe göre zordur.

Psikojenik Kekemelik: Bu kekemelik tipi beynin düşünme ve zihin fonksiyonlarını yöneten bölümünden kaynaklanır. Bu sebeple tedavisi zor olabilir.

Kekemelik belirtileri nelerdir? 

Kekemelikte görülebilen belirti ve bulgular şunları içerebilir:

    • Bir kelime, kelime öbeği veya cümleyi başlatmada zorluk

    • Bir sözcüğü veya sözcük içindeki sesleri uzatma

    • Ses, hece veya kelimeyi tekrar etme

    • Bazı heceler veya kelimeler için kısa sessizlik veya bir kelime içinde duraklamalar

    • Bir sonraki kelimeye geçmede zorluk yaşanması

    • Bazı kelimeleri söylerken yüzün veya üst gövdenin aşırı derecede gerilmesi

    • Konuşma kaygısı

    • Etkili iletişim kurmadaki yeteneklerde sınırlılık

Kekemeliğe konuşma güçlüğü ve bazı anormal mimikler eşlik edebilir:

    • Hızlı göz kırpma

    • Dudakların veya çenenin titremesi

    • Yüz tikleri

    • Baş hareketleri

Kekeleme kişi heyecanlandığında, yorgunken, stres durumunda veya kendini baskı altında hissettiğinde daha kötü olabilir. Kalabalık önünde konuşma veya telefon konuşması gibi durumlar bu kişiler için özellikle zor olabilir. Ancak kekemelik problemi olanların çoğu kendi başlarına konuşurken, şarkı söylerken veya bir başkasıyla aynı anda konuşurken sorunları yoktur.

Kekemelik Tedavisi 

Kekemeliğe sahip olan çocukları veya yetişkinleri tedavi edebilmeyi mümkün kılan pek çok farklı yaklaşım bulunmaktadır. Kişisel sorunların çeşitlenmesinden ve ihtiyaçlardan dolayı bir metot veya pek çok metodun kombinasyonu bir kişi için faydalı olabilir ancak farklı bir kişi için aynı etkiyi yapmayacaktır. Uygulanan tedavi yöntemlerinin birkaç örneği ise;

Akıcılık Kontrolü; Bu tip bir konuşma terapisi sizlere yavaş konuşmayı öğretmekte ve kekemeliğin yaşandığı zamanların farkına varmanızı sağlamaktadır. Belki çok yavaş konuşabilirsiniz ancak bu tedaviye başladığınızda zaman içerisinde çalışarak normal konuşma şablonuna geri döneceksiniz.

Elektronik Aletler; Tedavi işlemi için pek çok elektronik alet kullanılmaktadır. Gecikmeli işitsel geri bildirim, yavaş konuşmanızı veya konuşmanın bir cihaz ile saptırılmasını gerektirmektedir. Diğer metot ise konuşmanızı taklit etmeye yöneliktir. Yani konuşmanız biri ile konuşuyormuş gibi uyum içerisinde olmalıdır. Bazı küçük elektronik aletler günlük aktivitelerinizi yıpratmaktadır.

Bilişsel Davranış Terapi; Bu psikolojik tedavi işlemi kekemeliğin daha kötü bir hale gelmesini sağlayan düşünceleri tanımlamayı ve düşünce yollarını değiştirmeye yardımcı olmaktadır. Ayrıca sorunun altında yatan sinir, stres veya özgüven problemlerini aşmada yardımcı olmaktadır.

İlaç; Ayrıca birtakım ilaçlar da kekemelik tedavisinde deneme amaçlı kullanılmaya başlanılmıştır. Bu konudaki araştırmalar halen sürmektedir.

Aile desteği ve ilgi, çocuklarda kekemelik tedavisi için anahtar niteliğindedir. Konuşma dili uzmanı rehberliği ile birlikte çocuğunuz için en iyi yaklaşımı belirlemeniz gereklidir. Uzman tarafından hazırlanan yoğun bir program ile kekemelik tedavisi ev ortamında da yapılabilmektedir. Buradaki asıl hedef çocuğunuz ile etkili bir iletişim kurmak ve tüm günlük aktivitelere katılımını sağlamaktır. Ayrıca ailelerin yapması gereken bazı şeyler vardır.

Kekemelik Tedavisi hakkında merak ettiğiniz konuları Elazığ Özel Mediline Hastanesi Psikoloji Bölümü uzmanlarına sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. Hekimlerimizden online randevu alabilir veya +90 (424) 237 11 11 nolu telefonumuzu arayarak bilgi alabilirsiniz.

Önemli Not: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka hekimlerimize başvurunuz.

Sosyal Medyada Paylaşın: