Mediline Hastanesi Elazığ Mediline Hastanesi Elazığ
  • Yıldızbağları Mah. Yunus Emre Bulvarı No:133 /23100 Elazığ
  • 0 (424) 237 11 11
  • 7/24 ACİL

Ülkemizde yaygın olarak görülen Spastik Kolon rahatsızlığı hafife alınmayacak bir hastalıktır. Bu hastalık özellikle travma ve istismar sonrasında meydana gelmektedir. Tedavi yöntemlerinde psikolojik yardım şarttır. Huzursuz Bağırsak Sendromu veya İrritabl Barsak Sendromu olarak bilinen Spastik Kolon, hakkında merak edilen tüm detaylar bu makalemizde.

Spastik Kolon (Huzursuz Bağırsak Sendromu) Nedir?

Spastik kolon, bağırsaktaki işlev bozukluğuna bağlı olarak gelişen bir rahatsızlıktır. Bu bağırsak rahatsızlığın sebebi net olarak bilinemeyen ve büyük komplikasyonlara neden olmayan bir rahatsızlık olduğu için hastalık olarak ele alınmaz.

Spastik kolon aynı zamanda huzursuz bağırsak sendromu veya irritabl bağırsak sendromu olarak da bilinir. Bu rahatsızlık sadece kalın bağırsağı etkilemekle kalmayarak tüm sindirim ve boşaltım sisteminin de sağlıklı çalışmasını olumsuz etkiler. Bu bağırsak rahatsızlığında bağırsakların kendisinde herhangi bir sorun yoktur, bu nedenle bu rahatsızlık bağırsaklarda kalıcı hasarlara neden olmaz ve kansere dönüşmez.

Sindirim sistemi rahatsızlıklarının en yaygın görülen bu rahatsızlık, karın bölgesinde ağrı, düzensiz bağırsak hareketleri, aniden gelen tuvalet ihtiyacı ve şişkinlik gibi sorunlarla ortaya çıkarak kabızlık, ishal gibi şikayetlere neden olur.

Spastik kolon rahatsızlığına genellikle ergenlik döneminin sonu, erişkinlik döneminin başında daha sık rastlanır. Aynı zamanda kadınlarda erkeklere oranla daha sık gözlenen bir rahatsızlıktır. Bunun nedeni olarak hormon değişimleri gösterilmektedir.

Spastik kolon rahatsızlığı yaşayan bireylerde şikayetler, yaşam kalitesini düşürecek düzeydedir. Bu rahatsızlığının nedeni bilinmemekle beraber kesin tedavisi de yoktur.  Tedavisi ise şikayetleri hafifletmek odaklı yapılır.

Spastik Kolon (Huzursuz Bağırsak Sendromu) Nedenleri Nelerdir?

Yaklaşık 1,5 metre uzunluğundaki kalın barsak, ince bağırsağı rektum ve anüse bağlar. Kalınbağırsağın başlıca işlevi ince bağırsaktan gelen sindirilmiş maddelerden su ve tuzları emmektir. Yaklaşık iki litre sıvı madde her gün ince bağırsaktan kalın bağırsağa girer. Bu madde sıvının ve tuzların büyük kısmı geri emilene kadar günlerce orada kalabilir. Dışkı daha sonra kalın bağırsağın içinden bir takım işlemlerden geçerek ,tuvalete gitme ihtiyacı  ortaya çıkıncaya kadar depo edileceği  kalın bağırsağın son kısmına doğru ilerler.

Kalın barsak hareketi (barsak kaslarının büzülmesi ve içindekilerin hareketi), kalın barsak kasındaki elektriksel aktiviteyle sinirler ve hormonlar tarafından kontrol edilir. Elektriksel aktivite kalp fonksiyonunu kontrol eden mekanizmaya benzer.

Kalın barsağı kasılma hareketleri, içindekileri yavaşça geriye ve ileriye, ama esas olarak rektuma doğru iter. Güçlü kasılmalar, her gün birkaç defa dışkının kalın barsak boyunca ilerlemesini sağlar. Bu güçlü kasılmaların bazıları barsak hareketlerine ve dışkılamaya yol açar.

Doktorlar organik bir sebebe rastlayamadıklarından, Spastik Kolon'nun çoğunlukla duygusal çatışma ya da stresten kaynaklandığı düşünülüyor. Stresin spastik kolon'nun belirtilerini daha da kötüleştirmesinin yanı sıra araştırmalar diğer faktörlerin de önemine işaret ediyorlar. Konunun uzmanlarına göre spastik kolon hastası olan bir insanda kalın barsak kasının sadece hafif bir uyarıcıdan sonra bile kasılmaya başladığı bildirilmiş. spastik kolon hastası kişilerin kalın bağırsakları normalden çok daha hassas ve tepkisel olduğu ve bu nedenle çoğu insanı rahatsız etmeyecek basit uyarıcılara bile güçlü yanıtlar verdiği düşünülüyor.

Yemek yemek ya da kalın bağırsaktaki gaz veya diğer maddelerden kaynaklanan şişkinlik gibi sıradan olaylar spastik kolon kişilerde aşırı tepkiye neden olabiliyor. Belli ilaçlar ve yiyecekler bu kişilerde kasılmaları tetikleyebiliyor. Bazen kasılmalar dışkının geçiş zamanını uzatıyor ve bu da kabızlığa neden oluyor. Çikolata, süt ürünleri ya da fazla miktarda alkol çoğunlukla bu durumun sorumlusu olarak görülebilir. Kafein birçok insanda dışkının yumuşamasına sebep olur. Fakat spastik kolon hastası olan kişileri etkilemesi çok daha olasıdır. Bir diğer önemli nokta spastik kolon hastalığının cinsiyet ve hormonlarla ilgili olması. Araştırmacılar üreme hormonlarının spastik kolon belirtilerini artırdığını ve bu nedenle spastik kolon hastası olan kadınların adet  dönemlerinde daha fazla belirtiyle karşılaştıklarını ileri sürüyor.

Spastik kolon (Huzursuz Bağırsak Sendromu) Belirtileri Nelerdir?

Spastik kolon üç ana kategoride incelenir: Kabızlık baskın, ishal baskın, kabızlık ve ishalin birlikte görülmesi. Bu rahatsızlık, her hastada farklı şiddet ve belirtilerle ortaya çıkabilir. En sık görülen belirtiler ise şu şekildedir:

Karın ağrısı veya krampları

Gıda intoleransı

Tekrarlayan ishal ve/veya kabızlık

Bağırsakların tamamen boşaltılmadığı hissi

Şişkinlik

Gaz şikayetinde belirgin artış,

Dışkıda mukus

Sinirlilik hali

Yorgunluk

Halsizlik

Mide bulantısı

Spastik kolon tedavi edilmediği durumlarda daha ciddi bir hastalık tablosuyla karşılaşabilir:

Demir eksikliği anemisi

Ani kilo kaybı

Rektal kanama (makattan kanama)

Kronik yorgunluk

Kadınlarda disparoni (cinsel ilişki sırasında ağrı)

Geçmeyen karın krampları

Spastik kolon (Huzursuz Bağırsak Sendromu) Tedavisi 

Spastik kolon, bireyleri fazlasıyla rahatsız eden ve yaşam kalitesini doğrudan etkileyen bir rahatsızlık olsa da hayati tehlikeye sahip bir rahatsızlık değildir ve sonradan kanser gibi büyük rahatsızlıklara dönüşmez.

Hastalığın tanınması ve bu durumların bilinmesi, çoğunlukla stres kaynaklı gelişen bu hastalığın, hasta için psikolojik anlamda rahatlamasına ve bu sayede şikayetlerin hafiflemesini dahi sağlayabilir.

Kişinin fiziksel özelliklerine ve sağlığına göre hazırlanan bir fiziksel aktivite planı, bağırsakların düzenli ve doğru çalışması için büyük katkı sağlayacaktır. Aynı zamanda düzenli yapılan fiziksel aktivitenin stresi azalttığı araştırmalarca kanıtlanmıştır. Bu da çoğunlukla stres kaynaklı gelişen bu semptomlarının azalmasını sağlayacak bir sonuçtur.

Çoğu bağırsak rahatsızlıklarında psikoterapiye başvurulmuş ve olumlu sonuçlar alınmıştır. Depresyon, kaygı bozukluğu ve stres gibi problemlere sahip bu rahatsızlığı yaşayan bireyler için psikolojik tedavi şikayetlerin azalması ve rahatsızlığın giderilmesinde büyük öneme sahiptir.

Doğru beslenme planı, öğünlerin sık ve düzenli olması, öğünleri her gün aynı saatte yapmak sindirim sisteminin düzenli çalışmasını sağlar. Düzenli çalışan sindirim sisteminde spastik kolon semptomlarına daha nadir rastlanır.

Yeterli sıvı alımının sağlanması sağlıklı bir vücut için vazgeçilmez olduğu gibi tedavi için gereklidir.

Yukarıda bahsedilen tedavi yöntemleriyle düzelmeyen şikayetlerde doktorunuz semptomları gidermek adına ilaç verebilir. Bu ilaçlarla kesin tedavi gerçekleşemez ama şikayetlerin azalmasıyla spastik kolon yaşayan bireyde rahatlama sağlanır.

Tedavide kullanılan ilaçlar;

Antidepresanlar

Antisiyolitikler

Antispazmodikler ve  ağrı kesicilerdir.

Spastik Kolon ve Diyet

Spastik kolon için en önemli tedavi yöntemi doğru bir beslenme planıdır. Bu bağırsak rahatsızlığında beslenme en önemli tedavi yöntemlerinden biridir. Her besinin farklı bir özelliği vardır ve sindirilirken, vücutta kullanılırken çeşitli maddeler açığa çıkarır, açığa çıkan maddeler bu rahatsızlığı yaşayan bireylerde hassasiyet oluşturabilir.

Bu yüzden şikayetlere göre düzenlenmiş bir beslenme planı bu durumların önüne geçmek adına büyük önem taşır. Örneğin;  bazı besinler bağırsakta şişkinlik hissini artıracak gaz yapıcı özelliktedir. (Kuru fasulye, lahana, brokoli, bulgur…) şişkinlik problemi yaşayan spastik kolonlu bireylerin beslenme planında bu besinlere yer verilmemesi şikayetlerin hafiflemesi bakımından önemlidir.

Alkollü ve gazlı içecekler bu rahatsızlığın şikayetlerini artırır. Kahve gibi kafeinli içeceklerde kafein bağırsak kaslarını harekete geçirir. Hassas olan bağırsaklardaki bu hareket olumsuz etkilere neden olur. Bu yüzden kafeinli içeceklerin tüketimi bu rahatsızlığı yaşayan bireyler için önerilmez.

Lifli, posalı yiyeceklerin doğru miktarda tüketimi bağırsak sağlığını destekler. Bu sayede bağırsak kasları düzenli çalışarak, sindirim ve boşaltım sisteminin sağlığına katkı sağlar.

Öğünlerin atlanmadan düzenli yapılması sindirim sistemi sağlığını destekler. Her gün aynı saatte beslenmek bağırsakların düzenli çalışmasını sağlar. 

Spastik kolon tedavisi hakkında merak ettiğiniz konuları Elazığ Özel Mediline Hastanesi Dahiliye Bölümü Uzman ekiplerine sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. Hekimlerimizden  online randevu alabilir veya +90 (424) 237 11 11 nolu Çağrı Merkezimizi arayarak bilgi ve randevu alabilirsiniz.

Önemli Not: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka hekimlerimize başvurunuz.

Sosyal Medyada Paylaşın: