Mediline Hastanesi Elazığ Mediline Hastanesi Elazığ
  • Yıldızbağları Mah. Yunus Emre Bulvarı No:133 /23100 Elazığ
  • 0 (424) 237 11 11
  • 7/24 ACİL
Tıp literatuarında "göz sili enfeksiyonu" halk dilinde ise "it dirseği" olarak da adlandırılan arpacık nedir? Arpacık neden olur? Arpacık tedavisi hakkında  merak ettikleriniz bu makalemizde.

Arpacık (Hordeolum) nedir?
Arpacık (hordeolum), göz kapağının kenarına yakın sivilce gibi hassas ve kırmızı bir yumruya neden olan lokalize bir enfeksiyondur. Çoğu arpacık bakteriyel enfeksiyondan kaynaklanır ve ağrılıdır. 
İki türü vardır:
Dış arpacık: Göz kapağının dış kenarı boyunca, kirpiğin dibinden doğru büyür. Çoğunlukla kirpik folikülündeki ya da yağ veya ter bezlerindeki bir enfeksiyon nedeniyle oluşur ve sivilce gibi görünebilir. Sararabilir, irinle dolabilir ve ağrılı olabilir.
İç arpacık: Şişlik göz kapağının içinde gelişir. Dış arpacığa göre daha acı vericidir. Çoğunlukla, göz kapağındaki, gözü kaplayan filmin bir bölümünü oluşturan bir salgıyı üreten meibomius bezindeki bir enfeksiyondan kaynaklanır.

Arpacık (Hordeolum) neden çıkar?
İki parçadan oluşan göz kapaklarında yaklaşık 60 kadar meibomian bezi olarak tanımlanan yağ bezi bulunur. Meibomian bezi, salgılanan gözyaşının kurumasını engellemek, göz kapaklarının göz üzerindeki hareketini kolaylaştırmak ve tahriş oluşumunu önlemek için göz küresi üzerinde, ince, yağlı bir tabaka oluşturur. Gözün üst yapısının çizilmesini de önleyen bu yağlı yapının salgılandığı bezlerin tıkanmasına bağlı olarak arpacık oluşur. Kirpik folikülünde bulunan ve çoğunluğu el ile taşınan bakterilerden kaynaklanan arpacık, özellikle vücut direncinin düşük olduğu uykusuzluk ve yorgunluk gibi dönemlerde ortaya çıkar. Ağrılı bir nokta gibi başlayan, kaşıntı ve batma hissi ile karakterize olan arpacık, 1-2 gün içinde ağrılı bir şişliğe dönüşür. Kirli ellerle gözlere dokunmak, tozlu ve kirli ortamlarda uzun süre bulunmak, uzun süre göz makyajını temizlememek, makyaj temizliğinin uygun şekilde yapılmaması, gözün enfeksiyon oluşumuna meyilli olması, yağlı besinlerin fazla tüketilmesi, vitamin ve mineral yönünden dengeli beslenmemek, arpacık oluşumu nedenleri arasında sayılabilir. Sıklıkla merak edilen "Gözde arpacık neden çıkar?" sorusu bu şekilde yanıtlanabilir. Stafilokok aureus adlı bakterinin neden olduğu rahatsızlık, kolayca tedavi edilebilir. Arpacığın oluşum yerine göre iki farklı türü bulunur.

Arpacık (Hordeolum) Belirtileri Nelerdir?
Arpacık genellikle bir gözünüzde çıkar, eğer önemsenmezse veya tedavi sürecinde mikrop diğer gözünüze bulaşırsa iki gözünüde birden çıkma ihtimali bulunur. Gözünüzün alt veya üst kapağında hafiften bir kızarıklık ve hassasiyet ile başlar. Bu kızarıklık belirmeden önce, göz kapağınıza dokunduğunuzda bir ağrı hissedersiniz. Bu göz kapağınızın enfeksiyon kapmaya başladığının habercisidir. Gözünüzde seyirme, batma, hafiften bulanık görmeye başlama, gözün içinde ağrı gibi belirtiler görülebilir. İleri seviyede arpacık rahatsızlığında başınız bile ağrıyabilir.

Kızarıklık giderek şişkinliğe doğru ilerler. Bu saatler sürebileceği gibi günler de alabilir. Fakat sürekli bir hassaslaşma, ağrı ve sivilce benzeri görüntü meydana gelir. İlerleyen aşamalarda, gözün kirpiklere yakın veya daha altta / üstte olan bölümünde bir sivilce kökü belirir. Sivilcenin ucu gözün kirpik altı kısmında –kadınların sürme çektikleri yerde– ise, iyileşme süreci daha kolaydır. Daha üst bölgelerde meydana gelen arpacığın tedavisi daha zordur.
Gözünüzde arpacık çıktığında oluşan ilk belirtiler şöyle sıralanabilir:

- Işık hassasiyeti
- Göz kırparken rahatsızlık
- Arpacık çıkan bölgede kızarıklık
- Arpacık çıkan bölgede kaşıntı, yanma, batma hissi veya ağrı
- Görüşün buğulanması (kısa sürede çapak oluşumu)
- Gözünüze kum kaçmış hissi
- Göz kapağının şişmesi
- Gözünüzün sürekli sulanması
- Rahatsız gözde akıntı olması
- Sıkılmaya hazır bir sivilceye benzeyen kırmızı veya sarı ufak bir şişliğin ortaya çıkması

Arpacık (Hordeolum) Tedavisi

Çoğu durumda, arpacık özel bir tedavi gerektirmez. Genellikle kendiliğinden kaybolur. Tekrarlamalar sık görülür. Hala devam eden bir durum söz konusu olduğunda, doktorunuz aşağıdaki gibi tedaviler önerebilir:

Antibiyotik ilaçlar;  Doktorunuz göz kapağınıza uygulanacak antibiyotikli göz damlaları veya topikal antibiyotikli kremleri reçete edebilir. Göz kapağınızın enfeksiyonu devam ederse veya göz kapağınızın ötesine geçerse, doktorunuz tablet şeklinde antibiyotiklerde önerebilir.

Cerrahi Tedavisi (Arpacık ameliyatı) ;  Bazı durumlarda arpacıklar, göz doktorunun küçük bir cerrahi operasyon yapmasını ve ardından da reçeteli bir arpacık ilacı veya antibiyotik yazmasını gerektirebilir.
Arpacık kendiliğinden temizlenmezse doktorunuz boşalması için küçük bir kesi yapabilir. Bu iyileşmeyi hızlandırmaya yardımcı olur, ağrı ve şişliği hafifletir.

Arpacık düzelene kadar şunları deneyin;

Arpacığa dokunmayın: Arpacığı açmaya ya da akıtmaya çalışmayın. Bunu yapmak, enfeksiyonun yayılmasına neden olabilir.

Göz kapağını temizleyin: Etkilenen göz kapağını hafif sabun ve su ile hafifçe yıkayın.

Gözünüzün üzerine sıcak bir bez yerleştirin: Ağrıyı gidermek için temiz bir bezi sıcak su ile ıslatın. Bezi sıkın ve kapalı gözünüzün üzerine koyun. Isısını kaybettiğinde havluyu tekrar ıslatın. 5 ila 10 dakika boyunca devam edin. Daha sonra hafifçe göz kapağına masaj yapın. Bunu günde iki ila üç defa tekrarlamak, biriken iltihabın kendiliğinden tahliye olmasını sağlar.

Gözünüzü temiz tutun: Arpacık iyileşene kadar göz makyajı yapmayın.

Kontakt lensleri bir süre kullanmayın: Kontakt lensler, arpacıkla ile ilişkili bakterilerle kontamine olabilirler. Eğer temas olmuşsa lensleri bir daha kullanmamak üzere atın.

Arpacık (hordeolum) tedavisi hakkında merak ettiğiniz konuları Elazığ Özel Mediline Hastanesi Göz Hastalıkları ve Sağlığı Bölümü Uzman ekiplerine sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. Hekimlerimizden  online randevu alabilir veya +90 (424) 237 11 11 nolu Çağrı Merkezimizi arayarak bilgi ve randevu alabilirsiniz.

Önemli Not: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka hekimlerimize başvurunuz.


Sosyal Medyada Paylaşın: