Mediline Hastanesi Elazığ Mediline Hastanesi Elazığ
  • Yıldızbağları Mah. Yunus Emre Bulvarı No:133 /23100 Elazığ
  • 0 (424) 237 11 11
  • 7/24 ACİL

Genellikle ergenlik ve genç yetişkinlik döneminde ortaya çıkarak insanların hayatını etkileyen anoreksiya nevroza, özellikle genç kızlarda ve kadınlarda daha sık görülür. Zayıf bir bedene sahip olma arzusu ve kilo almaktan aşırı korku gibi belirtilerle kendini gösteren hastalığın tedavisi hakkında merak edilenleri Elazığ Özel Mediline Hastanesi Psikoloji Bölüm uzmanlarımız anlatıyor.

Anoreksiya Nevroza Nedir?

Anoreksiya Nevroza psikolojik bir rahatsızlıktır. Kişinin gıdalar ile sağlıksız, problemli bir ilişkisi vardır. Ayrıca beden algısı ve egzersiz gibi konularda da gerçek dışı inançlara sahip olunduğundan, anormal davranışlar içine girilir. Sonuç olarak kişi, kendi isteğiyle normalin oldukça altında bir kiloya düşer. Kişinin kilosunun normal olup olmadığı Vücut Kitle İndeksi’ne bakarak karar verilir ve Dünya Sağlık Örgütü’nün referans verdiği değerler kullanılır. Vücut Kitle İndeksi (VKİ), kilonuzun, boy değerinizin karesine bölünmesiyle (kg/m²) hesaplanır. Dünya Sağlık Örgütü’nün referans aralığına göre, VKİ 17’nin altında olan kişiler aşırı düşük kilolu olarak sınıflandırılmıştır ve bu durumun nedenleri incelenmelidir. Anoreksiya nevroza, özellikle genç kızlarda ve kadınlarda daha sık görülür. Diğer yandan son yıllarda genç erkeklerde de sıklıkla gözlenmektedir. Bu nedenle, kilosunun oldukça altında olan erkeklerin düşük kilolu olmalarının nedenleri araştırılmalı ve anoreksiya nevroza ihtimali gözden kaçırılmamalıdır.

Anoreksiya Nevroza Nedenleri Nelerdir?

Anoreksiya nevrozanın tam olarak neden ortaya çıktığı henüz bilinmemektedir. Ancak, bu rahatsızlığın genetik yapı, kişilik özellikleri ve çevresel faktörlere bağlı olarak ortaya çıktığı söylenebilir. Genellikle sürekli olarak diyet yapılmasıyla başlayan süreç, sağlıksız bir kiloya ulaşan kişinin dış görünüşünden asla memnun olmaması nedeniyle gittikçe ilerler. Sonuç olarak, anoreksiya nevroza hastalarında kilo almaktan aşırı derecede korkan bir ruh hali ortaya çıkar. Çevresel faktörler ise medyada zayıf olmanın sağlıklı ve güzel olduğuna dair yaratılan algı, kilolu kişilerin profesyonel yaşamda başarılı olamayacağı gibi yanlış varsayımlar, cinsel taciz gibi çocukluk döneminde görülen travmalar ve sosyal yaşamda yalnızca zayıf kişilerin arzulandığı şeklinde yaratılan algı olarak sıralanabilir. Genetik faktörler arasında hormonal bozukluklar ve hâlen araştırma aşamasında olan bazı genler yer alır.

Anoreksiya Neveroza Belirtileri Nelerdir?

Anoreksiya nervozanın fiziksel belirti ve semptomları açlıkla ilgilidir. Anoreksi aynı zamanda gerçekçi olmayan vücut ağırlığı algısı ve aşırı kilo alma veya şişmanlama korkusu içeren duygusal ve davranışsal sorunları da içerir.

Belirtilerini fark etmek zor olabilir çünkü düşük vücut ağırlığı her insan için farklıdır ve bazı kişiler aşırı zayıf görünmeyebilir. Ayrıca, anoreksiyalı insanlar genellikle zayıflıklarını, yeme alışkanlıklarını veya fiziksel problemlerini gizler. 

Fiziksel belirtiler : 

 Aşırı kilo kaybı veya beklenen gelişimsel kilo artışının olmaması

 İnce görünüm

 Anormal kan sayımı

 Yorgunluk

 Uykusuzluk

 Baş dönmesi veya bayılma

 Parmaklarda mavimsi renk değişikliği

 İncelen, kırılan veya dökülen saçlar

 Vücudu saran yumuşak  tüyler

 Adetin olmaması

 Kabızlık ve karın ağrısı

 Kuru veya sarımsı cilt

 Soğuğa tahammülsüzlük

 Düzensiz kalp ritimleri

 Düşük kan basıncı

 Dehidrasyon

 Kolların veya bacakların şişmesi

 Uyarılmış kusma nedeniyle eklemlerdeki aşınmış dişler ve nasırlar

Anoreksiyalı insanlar genellikle anormal derecede düşük vücut ağırlığı ile mücadele ederken, bulimialı bireyler tipik olarak  normal kilonun üzerindedir.

Duygusal ve davranışsal belirtiler : 

 Diyet veya oruç tutma yoluyla gıda alımını ciddi şekilde kısıtlamak

 Aşırı egzersiz yapmak

 Laksatifler, lavmanlar, diyet yardımcıları veya bitkisel ürünlerin kullanımını ve gıdalardan kurtulmak için aşırı ve kendi kendine kusma

 Bazen başkaları için ayrıntılı yemekler pişirip onları yememe ancak bu şekilde yiyeceklerle meşgul olmak

 Sık sık öğün atlamak veya yemeyi reddetmek

 Açlığın reddi veya yememek için bahane uydurmak

 Genellikle yağ ve kalorisi düşük olan yalnızca birkaç "güvenli" gıda tüketmek

 Çiğneme sonrası tükürme, katı öğünler veya yemek yeme ritüelleri benimsemek

 Halka açık yerlerde yemek yemek istememek

 Ne kadar yemek yediği konusunda yalan söylemek

 Vücudun tekrar tekrar tartılması veya ölçülmesini içerebilen kilo alma korkusu

 Algılanan kusurlar için aynada sık sık kontrol

 Şişman olmaktan veya vücudun yağ olan kısımlarına sahip olmaktan şikayet etmek

 Kat kat giysi örtmek

 Düz ruh hali (duygu eksikliği)

 Sosyal çekilme

 Sinirlilik

 Uykusuzluk hastalığı

Anoreksiya Nevroza Tedavisi 

Anoreksiya nevroza hastalığı hastaların %10 kadarının çeşitli nedenlerden dolayı maalesef kaybedildiği ağır seyreden bir hastalıktır. Bu hastalığın başlangıcı genellikle psikolojik olduğu için kişinin mutlaka bir psikiyatrist desteği alması önerilir. Hastalığın psikolojik safhasından sonra bedende yeme bozukluğundan dolayı oluşmuş rahatsızlıkları tedavi etmek için de tıbbi destek mutlaka gereklidir.

Genelde ergenlik döneminde görülmeye başlanan bu hastalığın tedavisinde ve teşhisinde ailenin rolü büyüktür. Ailelerin bu konuda bilinçli olmaları gerekir. Ayrıca psikolojik bir hastalık olduğu için de tedavi süresince ailenin çocuğa destekte bulunması çok önemlidir. Hastalığın ilerlemeden ve bedende çok büyük sorunlara yol açmadan teşhis edilip tedaviye başlanması hastalıktan kurtulma oranını olumlu yönde büyük oranda etkiler. 

Bu hastalığın tedavisi genellikle uzman hekimler tarafından hastanede ve ayakta yapılır. Tedavideki amaç kişinin yeme alışkanlığını eski ve sağlıklı düzenine geri döndürmek ve bu sayede de vücutta bozuk yeme düzeninin neden olduğu bedensel sorunları ortadan kaldırmaktır. Bu tedavinin psikolojik evresinde ise kişinin kendi bedeniyle barışmasını sağlamak, bedeniyle ve kilosuyla alakalı veya yeme düzeniyle alakalı olan yanlış yargıları düzeltmek temel hedefler olarak gösterilir. Tedavinin psikolojik evresinde bilişsel davranışçı terapi (BDT) gibi yöntemler uygulanabilir. 

Anoreksiya nevroza hastalığının bedende oluşturduğu çeşitli hastalıklar nedeniyle kişinin tedavi süresince hekimi tarafından önerilen belirli ilaçları kullanması gereklidir. Ayrıca bazı durumlarda kişiye antidepresan kullanımı da önerilir. 

Anoreksiyalılar İçin Yaşam Tarzı Önerileri;

Anoreksiya nevroza mağduru bireylerin kendilerine bakmaları kolay olmayabilir. Sürdürülen profesyonel tedaviye ek olarak atılabilecek birkaç adım mevcuttur. Buna göre birey tedavi planına sadık kalmalı, terapi seanslarını atlamamalı ve rahatsız olsa bile yemek planlarından yapmamalıdır.

Uygun vitamin ve mineral takviyeleri hakkında doktora başvurmak faydalı olacaktır. İyi beslenmeyen bireylerin vücudunda gerekli olan D vitamini veya demir gibi besinler yeterli oranda bulunmayabilir. Bununla birlikte, vitamin ve mineralleri öncelikle yiyeceklerden almak daha sağlıklı olacaktır.

Birey kendisini ailesinde, arkadaşlarından ve yakınlarından uzaklaştırmamalıdır. Bireyin tedavi sürecinde yakınlarından göreceği destek başarılı bir tedavi için en gerekli öğelerden birisidir. Süreç boyunca, birey her türlü sorununu yakınlarına ve sağlık uzmanlarına ifade etmelidir.

Birey kendisini sık sık tartma, ölçme ve ayna karşısında değerlendirme dürtülerine karşı direnmelidir. Bunlar rutinler sağlıksız alışkanlıkları sürdürme dürtüsünü besleyebilir.

Normal şartlar altında iştahı bastırmak veya kilo vermeye yardımcı olmak için tasarlanmış diyet takviyeleri ve bitkisel ürünler, anoreksiya nervoza mağduru bireyler tarafından kötüye kullanılabilir. Kilo kaybı takviyeleri veya şifalı bitkiler ciddi yan etkilere sahiptir ve diğer ilaçlarla tehlikeli bir şekilde etkileşime girebilirler. Bu ürünler çoğunlukla titiz ve bilimsel bir inceleme sürecinden geçmez ve içerikleri her zaman kutularında yazanlarla aynı olmayabilir. 

Masaj, pilates, meditasyon ve yoga gibi kaygı azaltıcı yaklaşımlar bireyin iyi olma hissini artırabilir ve rahatlamayı teşvik edebilir.

Anoreksiya nevroza tedavisi hakkında merak ettiğiniz konuları Elazığ Özel Mediline Hastanesi Psikoloji Bölümünü uzmanlarına sorabilir, sorunuzla ilgili öneriler isteyebilirsiniz. Hekimlerimizden online randevu alabilir veya +90 (424) 237 11 11 nolu Çağrı Merkezimizi arayarak bilgi ve randevu alabilirsiniz.

Önemli Not: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka hekimlerimize başvurunuz.


Sosyal Medyada Paylaşın: